ورود 4 کشتی حامل نهاده های دامی از ابتدای مهرماه امسال در بندر چابهار/ تخلیه و بارگیری کالای اساسی؛ مهم ترین اولویت بندر چابهار/ لزوم توجه دولت به افزایش جریان مبادلات کالایی در چابهار برگزاری جشن هفته وحدت در بندر چابهار ارتقای ارتباطات دریایی کشور در گرو تکمیل و اجرای طرح جامع/ روند مثبت پیشرفت پروژه های زیرساختی بندر چابهار اولین جلسه کمیته مخابرات دریایی بنادر جنوبی کشور در بندر چابهار افزایش 63 درصدی عملیات تخلیه و بارگیری کالا در بندر چابهار نرم مثبت تخلیه و بارگیری کالاهای اساسی در بندر چابهار/بارگیری و خروج 70 درصد کالاهای اساسی تخلیه شده مانور امداد و نجات و اطفای حریق شناورهای سنتی در بندر چابهار برگزار شد پهلوگیری 6 کشتی حامل 340 هزار تن کالای اساسی در بندر چابهار/ خروج روزانه 2500 تن کالا از بندر چابهار برگزاری مانور آمادگی مقابله با آلودگی نفتی در بندر چابهار تسهیلات ویژه به خطوط کشتیرانی و سرمایه‌گذارانی که کالای صادراتی و وارداتی خود را از طریق چابهار عبور دهند/ شناسایی فرصت های سرمایه گذاری در بندر شهید بهشتی چابهار/ عزم خوبی برای رونق چابهار شکل گرفته است
26 آذر؛ روز ملی حمل‌ونقل و فرمان جهادگونه بنیانگذار انقلاب اسلامی در سال 1362
ترخیص کالاهای اساسی؛ فراتر از قاعده
 
دو سال پس از آغاز جنگ که با تخریب بسیاری از شهرهای مرزی و اشغال اراضی وسیعی از مناطق جنوب کشور همراه بود، اگرچه نیروهای ایرانی بخش قابل اتکایی از خاک خود را بازپس گرفته بودند اما هنوز مناطق وسیعی از مرزهای جنوب و غرب کشور در تصرف دشمن قرار داشت. از سوی دیگر، برخی از مناطق نیز اگرچه مستقیما در دست دشمن نبود اما کم‌و‌بیش امکان فعالیت‎های اقتصادی و اجتماعی در آن بسیار محدود شده بود؛ مخصوصا در بخش بنادر جنوبی کشور که عمدتا در تصرف دشمن قرار داشت. بنابراین یکی از استراتژی‎های اصلی مدیریت جنگ این بود که مناسبات دریایی و عبور کالاهای اساسی خود را در مناطق درگیر جنگ محدود کرده و اغلب آن را به بنادری از جنوب کشور که کیلومترها دور از جنگ بودند، منتقل کند. این کار در ماه‎های اول که بخشی از جابه‌جایی کالا از سوی نهادهای دولتی و نظامی انجام می‎گرفت، چندان صعب و دشوار نبود، اما رفته رفته شدت و نیاز جنگ به نیروهای نظامی و دولتی، باعث شد که دولت به شدت روی جنگ متمرکز شود. تمرکز دولت و هجمه سنگین دشمن علیه نیروهای نظامی و غیر نظامی کشور باعث شد که عملیات بندری در بنادر نیابتی کشور با کندی و سختی پیش رود. از سوی دیگر، عدم دسترسی سهل و راحت برای حمل‎و‎نقل جاده‎ای و نیز محدودیت‎های بنادر نیابتی برای تخلیه بار، باعث شد که جابه‌جایی گسترده کالاهای اساسی به دلایل متعدد با مشکلات عدیده‎ای مواجه شود.
هم‌چنین، به علت نیازهای فزاینده ناشی از ضرورت‌های جنگ و افزایش جمعیت، میزان واردات کالاهای اساسی از طریق بنادر فعال افزایش یافته بود و تعداد زیادی از کشتی‌ها در انتظار تخلیه در بنادر قرار داشتند.  نگرانی‌های فراوان در زمینه بروز بحران ناشی از اتمام ذخایر کالاهای اساسی در شهرها و جبهه‌های جنگ، فاسدشدن محصولات غذایی کشتی‌های در انتظار تخلیه و تهدید کشتی‌های منتظر تخلیه از سوی هواپیماها و توپخانه دشمن، هزینه‌های کمرشکنی را در این زمینه به کشور تحمیل کرده بود.
برای مقابله با این معضل، ستادی شامل برخی از دستگاه‌های اجرایی با مسئولیت معاونت وقت حمل‌ونقل وزارت راه و ترابری، و به‌عنوان یکی از شاخه‌های ستاد بسیج اقتصادی تشکیل شد و با اتخاذ تدابیری، از جمله هماهنگی با دستگاه‌های ذی‌ربط و تامین و توزیع لاستیک، قطعات یدکی، روغن موتور و دیگر خدمات مورد نیاز کامیون‌داران، موفقیت‌هایی در زمینه جلب و جذب آنان به سمت مبادی ورودی به دست آمد، اما از آن‌جا که میزان کالاهای وارداتی بسیار بیشتر از توان پذیرش و بارگیری ناوگان حمل‌ونقل در آن مقطع بود، مشکل نوبت‌های طولانی برای تخلیه کشتی‌ها کماکان ادامه یافت و در آذرماه سال 1362 تعداد کشتی‌های منتظر تخلیه به حدود 100 فروند رسید.
در نتیجه، دپوی کالاهای اساسی در بنادر کشور به تدریج تبدیل به بحرانی شده بود که چنان‌چه تصمیم عاجلی اتخاذ نمی‌شد، بخشی از مسائل معیشتی کشور با مخاطرات جدی روبه‌رو می‌گشت. 
در این برهه حساس بود که بنیانگذار انقلاب اسلامی، یک‌سال پس از آن‌که طرح هشت ماده‎ای خود را به مسئولان نظام ارائه کرده و به کشور انتظام حقوقی و امنیتی ویژه‎ای بخشیده بود، در بیست‌وششم آذرماه 1362 در جمع اعضای کمیسیون «بازرگانی، توزیع و نهادهای وابسته به نخست‌وزیری» سخنان جهادگونه‎ای ایراد کرد. او در این سخنان به گروه‎ها و جریاناتی که دولت وقت را تضعیف می‎کردند، تاخته و همه گروه‎های داخل نظام را به بیداری و هوشیاری فراخواند. امام خمینی در بخشی از این سخنرانی،  تاکید کرد:
«من به شما عرض می‌کنم، نه دولت با من ـ عرض می‌کنم که ـ قوم و خویش است و نه من اکثر افرادش را  می‌شناسم، اما من کلی قضیه را دارم می‌گویم. دولت با این همه کاری که می‌بینید کرده است، یعنی این مملکتی که به هم خورده است و این طوری است، نگذاشته به هم بخورد. نگذاشته که این همه جرح‌هایی که، این همه، این مصائبی که، و مجروحینی که هر روز دارند می‌آورند، این‌ها زمین بمانند. نگذاشته است که مردم گرسنه بمانند. نگذاشته چه بشود. البته همه قبول دارند، خود دولت هم قبول دارد، گرانی هست. گرانی اولا همه جا هست، این‌جا تنها نیست. ثانیا وضع انقلابی همچو اقتضا می‌کند، وضع جنگ این طوری است. نباید ما وقتی که وضع جنگ را می‌بینیم داریم، ما وضع‌ انقلاب را می‌بینیم داریم، وضع دشمنی همه دنیا را داریم، همه‌مان بریزیم سر دولت. الان می‌بینیم در مجلس به دولت حمله می‌شود، در محضر علما به دولت دارد حمله می‌شود، در بازار به دولت حمله می‌شود، مصاحبه‌های تلویزیونی...، این بی‌جهت نیست.»
و در بخش دیگری، حملات تخریبی گروه‎های مخالف دولت را فراتر از دولت و کشور دانست و آن را متوجه نظام کرد. «من حالا می‌خواهم یک هشداری به آقایان بدهم. مسئله الان به یک وضعی در آمده است که انسان می‌بیند که مشغول جوسازی هستند، می‌شنود که مشغول جوسازی هستند و به تدریج می‌خواهند این کار را عملی‌اش کنند. یعنی دیدند که ایران با این مسائلی که در دنیا می‌خواهند حل کنند نتوانسته‌اند کاریش بکنند، حمله کردند، حمله نظامی کردند ـ عرض می‌کنم که ـ اقتصادش را چه کردند، محصور کردند و همه کاری کردند، نشد آن کاری را که آن‌ها می‌خواهند، یعنی منعزل کردن اسلام را می‌خواهند. الان آن‌ها آن‌قدری که از اسلام خوف دارند، نه شوروی از آمریکا آن‌قدر خوف دارد، نه آمریکا از شوروی، برای این‌که تمام این مصالحی که آن‌ها به خیال خودشان می‌خواهند ـ از مصالحی ـ که برای خودشان تهیه کنند و تمام سوء‌استفاده‌هایی که از تمام دنیا می‌خواهند بکنند، می‌بینند که اگر چنان‌چه این ترتیبی که ایران روی کار آمده است و مشغول است، این عملی بشود، همه جا لنگ خواهد شد،...»
او سپس با اشاره به تخریب ناجوانمردانه دولت وقت، گروه‎های سیاسی و مخالف جریان دولت را تقبیح کرده و خواهان هوشیاری بیشتری شد. «این‎ها می‌خواهند با وسیله‌هایی، با حیله‌هایی از این‌جا شروع کنند، از ایران شروع کنند. از ایران شروع کردن هم یک‌دفعه نمی‌شود بروند سراغ روحانیون. می‌دانند که نمی‌شود که از اول بروند سراغ روحانیون، روحانیون را شکست بدهند. می‌آیند هی از پایین‌تر شروع می‌کنند، از پایین‌تر جوسازی می‌کنند. مثلا حالا برای دولت جوسازی‌ می‌کنند. انسان هر جا که الان اطلاع پیدا می‌کند می‌بیند که به دولت دارند ور می‌روند. مسئله این نیست که ما نظرمان به این است که دولت، دولت خیلی مثلا اعلایی هست، هیچ...»
او سپس با اشاره به افزایش قیمت‎ها و تورم ناشی از جنگ، آن را امری طبیعی در دوره‎های بحران سیاسی و نظامی دانست و گوشزد کرد که چنان‌چه همین مسیر تخریب علیه دولت تداوم پیدا کند، حتما به روزهای سختی دچار خواهیم شد. یکی از مواردی که شاهد مثال آورد، پدیده کمبودها و گرانی‎ها در زمان اشغال ایران از سوی متفقین در سال‎های دهه 1320 خورشیدی، پس از سقوط رضاشاه بود.
«من الان به شما آقایان و به ملت ایران این گزارش را می‌دهم که سن من دیگر مقتضی این نیست که ببینم این چیزها را، من می‌روم، اما شما توجه بکنید، شما متوجه باشید. این‌ها شروع کردند که از اول یک جوی بسازند که این حکومت را بشکنند و بعد بروند سراغ رئیس‎جمهورتان و مجلستان و بعد بروند سراغ روحانیون و مسئله را از حالا این جوری شروع کردند و شما از حالا باید بیدار این مطلب باشید. بی‌خود نیست که انسان یک‌دفعه می‌بیند که در قم حرف درمی‌آید، در بازارها حرف درمی‌آید، در مساجد حرف درمی‌آید، در منابر حرف درمی‌آید، در منزل‎های علما حرف درمی‌آید، همه‌اش هم شبیه هم. اگر شما دیدید که یک مطلبی شبیه به هم در همه جا شد، بدانید که این دست دیگری در کار است، همین‌طور من‌باب اتفاق نشده است. الان وضع این شده است که انسان می‌نشیند در این‌جا می‌بیند که همه چیز یادشان رفته، الا این‌که کمبود، گرانی. مگر کسی منکر این است که گرانی است؟ اما شما یادتان رفته است و شما بعضی‌هایتان یادتان است قضیه زمانی که متفقین ریختند این‌جا، شما دیدید که نان چه وضعی داشت، برنج چه وضعی داشت، گرانی‌ها چه وضعی داشتند. آن وقت، به پول آن وقت که یک قرانش به قدر 100 تومان حالا گاهی ارزش داشت، آن وقت برنج نمی‌دانم شده بود 12 تومان، قند شده بود 40 تومان، نمی‌دانم چی از این بساطی بود که بعضی آقایان مطلع‌اند. الان شما با این وضعی که دارید، که همه دنیا با شما دشمن هستند بلا استثنا، مگر بعضی‌ها که خیلی کم است، همه با شما مخالف‌اند، همه دنیا دستشان به این دراز است که یک بساطی این‌جا درآورند. شما رادیوها را ملاحظه کنید.»
اما مهم‌تر از همه این مباحث، آن‌چه که در صنعت حمل‌ونقل موجب اتفاق بزرگی شد، ادامه سخنان امام بود که از وضعیت فعلی بنادر کشور و اختلال در جابه‌جایی کالاها به شهرها به هیچ روی راضی و خرسند نبود.
«الان ماییم که باید این را حفظ بکنیم. ایران است که باید حفظ کند خودش را، مجلس باید همراهی بکند. می‌دانم شکایت هست، می‌دانم که همه چیز هست، لکن همه همراهی بکنید آقا، دست به دست هم بدهید که هیچ ارگانی به زمین نخورد. زمین‌ خوردن دولت امروز برای روحانیت هم مضر است، برای مجلس هم مضر است. همین‌‌طوری که مجلس زمین بخورد، برای همه مضر است. همین‌طور که عرض می‌کنم که این دستگاه قضایی به زمین بخورد. من هم می‌دانم شکایت زیاد هست. مگر کجا شکایت نیست؟ در آمریکا شما خیال می‌کنید شکایت نیست...؟ الان دولت در اطراف، در جاهایی که باید باشد برنج دارد، گندم دارد، همه چیز دارد، کامیون نیست. خوب همه علمای بلاد بنشینند با هم فکر بکنند، کامیون درست کنند. اگر در هر شهری چهارتا کامیون برود به این‌جاها، تمام حل می‌شود مسئله، اگر همه بلاد دست به هم بدهند، بدانند که می‌خواهند ریشه این اسلام را بکنند! همه مردم این توجه را داشته باشند، علمای بلاد این توجه را داشته باشند، وکلا این توجه را داشته باشند، دولت این توجه را داشته باشد، این اسباب این می‌شود که اگر شکایت بشود بدانند که این‌طوری است، حل کنند، خودشان با هم بنشینند صحبت بکنند ـ نمی‌شود ـ این شکایت حل‌نشدن، اسباب این نمی‌شود که ما به دولت فشار بیاوریم، دولت را تضعیفش کنیم که دولت
ناتوان بشود.»
یک روز بعد، در 27 آذرماه، روزنامه کیهان با تهیه یک گزارش دنباله‌دار، از دلایل و چرایی چنین پدیده‌ای پرده برداشت. نویسنده در گزارش خود تشریح کرد: «در محوطه وسیع گمرک‎های کشور، هزاران دستگاه ماشین‎آلات صنعتی و وسایل مورد نیازِ اجرای طرح‎های عمرانی که با صرف هزینه‎های هنگفت ارزی به کشور وارد شده، زیر باد و باران و سایر عوامل نامساعد جوی انباشته شده است.» و نماینده نخست‌وزیری از دلایل و چرایی چنین پدیده‎ای در بنادر کشور سخن گفت: «عدم مراجعه کامیون‌ها برای حمل بار از گمرکات و پایین بودن کرایه دولتی حمل بار، به گفته مسئولین، از مشکلات عمده‌ی سازمان‌های واردکننده کالاست.»
در این گزارش هم‌چنین این معضل را معطوف به جنگ تحمیلی ندانست و آن را یک قاعده عمومی در بنادر کشور دانست که از قضا در دوره‌ی بحران تشدید می‌شود. «تراکم کالا در گمرکات کشور مسئله تازه‎ای نیست. اداره گمرک سال‌هاست هشدار می‎دهد و به صاحبان کالاها اخطار می‎دهد و برای آن‌ها تسهیلات فراهم می‎کند، اما هنوز مشکل تراکم کالا در گمرکات کشور حل نشده است و ابتکار جدید گمرک نیز در مورد شبانه‌روزی‌ کردن فعالیت گمرکات و ترخیص کالا با حداقل اسناد و مدارک لازم که بنا به گفته دست‎اندرکاران تاکنون بی‎سابقه بوده نیز نتوانسته از فشار تراکم کالا در گمرکات کشور بکاهد. در حال حاضر، تراکم کالا و کمبود امکانات نگهداری آن عمده‌ترین مشکل گمرکات کشور را تشکیل  می‎دهد.» نویسنده‌ی گزارش سپس اضافه می‎کند: «همان‌گونه که اشاره کردیم، دولت به منظور کاهش فشار تراکم و رسوب کالا  در گمرکات کشور و جلوگیری از راکد ماندن و اتلاف بیت‎المال، اقدام به تشکیل کمیسیون موقتی به نام «کمیسیون موقت رفع تراکم کالا مستقر در نخست‎وزیری» کرده است. کمیسیون مزبور که با شرکت نماینده نخست‌وزیری، وزیر راه و ترابری و وزارت اقتصاد و امور دارایی تشکیل شده است، با ایجاد تسهیلاتی در مورد نحوه و چگونگی پایان‌دادن به تراکم موجود در گمرکات کشور،
چاره‎اندیشی می‌کند.»
یک عضو کمیسیون بازرگانی مجلس در این گزارش به نکات ملموس‎تری پرداخت: «یک قسمت از عدم ترخیص کالا توسط صاحبان آن مربوط به نداشتن انبار است و صاحبان کالاها سعی می‌کنند از گمرکات به‌عنوان انبار استفاده کنند و این عوامل باعث می‌شود که کالا در گمرکات رسوب کرده و متراکم شود. در این‌جا باید به مشکل کمبود کامیون نیز در کنار سایر مشکلات اشاره کرد اما مشکل اساسی در زمینه رسوب کردن کالاها در گمرکات، سهل‎انگاری صاحبان آن کالاهاست.»
با این ‎همه، در این گزارش اذعان شده بود که «از اول آبان‌ماه سال جاری، برای رفع تراکم، گمرکات کشور شبانه‎روزی شد اما بررسی آماری کالاهای موجود و متراکم در گمرکات کشور و میزان کالاهای ترخیص‌شده، نشان‎دهنده عدم موفقیت این برنامه است.»
یک هفته بعد، در سوم دی‌ماه سال 1362، روزنامه اطلاعات به ابعاد دیگری از عملیات تخلیه بارها در بنادر کشور پرداخت. او در ابتدای گزارش خود نوشت: «به ‎دنبال پیام امام خمینی، طرح جهاد تخلیه از اول دی‌ماه در تمامی مبادی ورودی کشور به اجرا در می‎آید. پس از انتشار سخنان امام، در سراسر کشور از طرف ائمه جمعه و ارگان‎های ذی‌ربط و رانندگان زحمتکش، برای تخلیه کالا از بنادر به مراکز مصرف اعلام آمادگی شد.»
 در تمامی مراکز استان‎ها و اکثر شهرستان‎ها ستادهایی به ‎منظور تخلیه کالا از بنادر و گمرکات کشور تشکیل و به ‎سرعت مقدمات اولیه این امر مهم و حیاتی فراهم شد. 
«در حال حاضر، در اکثر شهرستان‎ها کامیون‎ها به شکل کاروانی به سوی مراکز تخلیه و بارگیری کالاها در حرکت هستند. در این میان، وزارت راه و ترابری از تمامی ارگان‎هایی ‎که دارای جرثقیل و لیفتراک هستند، درخواست کرده است که این وسایل را به بنادر اعزام دارند تا با استفاده از این وسایل، بارکشی‎ها، تخلیه و بارگیری با سرعت بیشتری انجام گیرد. این حرکت عظیم و شایسته در این مقطع زمانی می‎تواند به بسیاری از کمبودهای صوری در جامعه پایان دهد و کالاهای اساسی مورد نیاز را در دسترس مردم قرار دهد. مضافا بر این‌که در شرایط کنونی، به لحاظ عدم تخلیه به موقع کشتی‎ها، دولت ناچار است روزانه مبالغ زیادی به‎عنوان سور و شارژ به صاحبان کشتی‎های متوقف پرداخت کند و اجرای این جهاد عظیم، الهام گرفته‌شده از پیام امام، از این زیان که در مجموع رقم هنگفتی را تشکیل می‎دهد، جلوگیری خواهد کرد. بدون شک در این میان کلیه دست‎اندرکاران و ارگان‎های صاحب کالا می‎بایست از این فرصت به‌دست‌آمده، نهایت استفاده را برده و  هماهنگی‎های لازم را انجام دهند تا رانندگان عزیز و زحمتکش که در پاسخ به ندای امام، ایثارگرانه به سوی بنادر در حرکت هستند، با مشکلاتی مواجه نشوند و کامیون‎ها سریعا در بنادر بارگیری و راه‎اندازی شوند.»
۲۶ آذر ۱۳۹۷ ۱۴:۱۹
کد خبر : ۴۴,۷۲۰

نظرات بینندگان

تعداد کاراکتر باقیمانده: 500
نظر خود را وارد کنید