علائم کمک ناوبری ( چراغ های دریایی):
علائم کمک ناوبری به دریانوردان این امکان را می دهد تا موقعیت و مسیر دریانوردی ایمن و خطرات و موانع دریایی احتمالی را شناسایی کنند. علائم کمک ناوبری بصورتی هستند که از راه دور قابلیت مشاهده شدند را دارند و شکل ظاهری و موقعیت جغرافیایی قرار گرفتن آنها معانی متفاوتی دارد و دریانورد، قادر است با شناسایی آنها مسیر بهتر و ایمن را در پیش گرفته و از خطرات احتمالی جلوگیری نماید.
علائم کمک ناوبری انواع مختلفی مانند: بویه، بیکن، فار، فانوس و... دارند
سرویس های ادواری علائم کمک ناوبری:
واحد علائم کمک ناوبری اداره ایمنی و حفاظت دریایی بندر چابهار از طریق پیمانکار مسئولیت نصب و سرویس های ادواری علائم را بر عهده دارد، سرویس ادواری شامل شستشوی ماهانه علائم کمک ناوبری، بررسی دوره ای علائم ناوبری، بازدید از اتصالات و قطعات برقی و الکترونیکی علائم کمک ناوبری و متعلقات مربوطه، همچنین بازدید و ولتاژگیری از باتری ها و صفحات خورشیدی، ترمیم یا تعویض قطعات معیوب و بازدید از تجهیزات سیستم مانیتورینگ علائم کمک ناوبری و بررسی صحت کارکرد آنها می باشد.
• سرویس 15 روزه: شامل شستشو لنترن ، سولار و بدنه بویه و بیکن
• سرویس 2 ماهه: سرویس علائم خارج از محدودی بندری
• بازدید زیر آبی 6 ماهه: بازدید و فیلم برداری از تجهیزات زیرآبی بویه ها توسط غواص
• سرویس سالیانه زیر آبی: شامل تعمیرات زیرآبی ،رنگ آمیزی توسط شناور حجاز66
انواع علائم کمک ناوبری:
بویه: بویه ها اجسام شناوری هستند که برای نشان دادن ناحیه مناسب برای عبورکشتی ها و راهنمایی آنها در مدخل بنادر و کانال ها و آبراه های قابل کشتیرانی و… در سطح آبها نصب می شوند.
انجمن بین المللی چراغهای دریایی( IALA ) پنج نوع بویه و در دو سیستم A و B طراحی کرده است که در زیر مناطق جهان به تفکیک A و B نشان داده شده است.
1) علائم لترال (Lateral Marks )
2) علائم کاردینال (Cardinal Marks )
3) علائم مربوط به خطر پنهان (Isolated Danger Marks)
4) علائم آبهای ایمن (Safe Water Marks)
5)
علائم ویژه (Special marks )

International Association of Marine Aids to Navigation and Light House Authority
علائم لترال در دو ناحیه A و B متفاوت هستند اما چهار نوع دیگر از بویه ها در هر دو سیستم ، یکسان هستند.
بیکن : سازه هایی ثابتی هستند که پایه های فلزی و پلی اتیلن آن در سواحل، موج شکن ها و یا آبهای کم عمق نصب می شود و نوع علامت آن باتوجه به محل استقرار براساس علامت گذاری بویه ها شکل خواهد گرفت.بندر چابهار دارای 2 فروند بیکن سبز در موج شکن اسکله شهید بهشتی، 1 فروند بیکن سبز در موج شکن اسکله شهید کلانتری است و همچنین 1 فروند بیکن قرمز در اسکله طرح توسعه شهید بهشتی نصب شده است.
فار و فانوس دریایی: در قسمت انتهایی دماغه های سواحل چراغ با ارتفاع کانونی بالا نیاز می باشد که معمولا از یک دکل فلزی با ارتفاع زیاد به عنوان فار دریایی استفاده می شود .
فانوس های دریایی موارد استفاده بسیار زیادی داشته و در مناطق مختلف به کار برده می شود. مثلا در دماغه ها، مدخل ها، مناطق خطرناک و یا نقاطی که لازم است به دریانوردان هشدار داده و آنها را از خطرات احتمالی آگاه کرد می توان نام برد. یکی از ویژگی های بسیار مهم فانوس های دریایی وجود چراغی در بالای آن است که ارتفاع قابل ملاحظه ای داشته و برد نورانی آن بسیار از بویه ها و دیگر علایم دریایی بیشتر و زیادتر است. فانوس های دریایی علاوه بر چراغ، به علایم دیگری نیز از قبیل سیگنال های مخصوص هوای مه آلود و غیره مجهز می باشند. در بعضی از مناطق جهت به کار انداختن علایم آن هنوز هم از نیروی انسانی استفاده می شود ولی در بیشتر کشورهای پیشرفته این سیستم به صورت خودکار انجام می شود. دکل فار بندر چابهار با ارتفاع حدود 36 متر در اسکله شهید بهشتی نصب و فعال می باشد .
بویه لترال: این علائم برای مشخص نمودن محدوده کانال ها و آبراهه ها جهت ورود و خروج از بنادر مورد استفاده قرار می گیرند . این علائم معمولا برای نشان دادن سمت چپ و راست مسیر ناوبری از دریا به سمت بندر به کار می روند. یعنی وقتی که کشتی می خواهد وارد بندر شود ، باید به این بویه ها توجه کند.
علائم لترال در سیستم های کمک ناوبری مشتمل بر دو نوع علامت با رنگ های قرمز و سبز به ترتیب با شماره های زوج و فرد می باشند. علامت سمت چپ بیشتر مربع شکل و قرمز است و در شب یک چراغ چشمک زن قرمز دارد.

علامت سمت راست بیشتر کله قندی یا مخروطی شکل و به رنگ سبز است و در شب یک چراغ چشمک زن سبز دارد.
بویه کاردینال: علائم کاردینال، بهترین و ایمن ترین جهت را برای عبور کشتی ها از سمت شمال، جنوب، شرق، غرب نشان می دهند. این علائم برای انتخاب مسیر ایمن در دریا توسط دریانوردان مورد استفاده قرار می گیرند و به چهار دسته شمالی، جنوبی، شرقی، غربی تقسیم می شوند.
یک کاردینال مارک ممکن است هر یک از موارد زیر را نشان دهد:
- عمیق ترین قسمت در یک ناحیه
- جهت(سمت) عبور ایمن از یک خطر
- یک ویژگی خاص در یک کانال مانند پیچ، تقاطع، انتهای یک ناحیه کم عمق و ...

علائم کاردینال از طریق سه ویژگی شناخته می شوند:
-علامت بالایی: دو مخروط سیاه رنگ جدا از هم.
-رنگ: قطعات سیاه و زرد که جای قسمت سیاه با موقعیت نوک مخروط بالایی تعیین می شود.
-چراغ: علائم کاردینال در شب یک چراغ چشمک زن سفید دارند.
علائم آبهای ایمن (Safe Water Marks):
این نوع علامت برای نمایش دادن آب های ایمن به منظور ناوبری دریایی مورد استفاده قرار می گیرد و به طور معمول در ورودی هر بندر دیده می شوند و نمایانگر وجود مناطق آبی ایمن در این ناحیه بوده و عبور شناورها از چهار طرف علامت مذکور بلامانع است.

علائم ویژه (Special marks):
برای مشخص نمودن یک نقطه دارای کاربری خاص و یا عارضه ویژه به کار برده میشود که عبارتند از:
- علائم نمایشگر سیستم اخذ شده داده های اقیانوسی
- علائم نمایش دهنده مناطق دپوی تجهیزات نظامی
- علائم نمایشگر مناطق نظامی
- علائم نمایشگر کابل ها و خطوط لوله زیر آبی
- علائم مناطق تفریح گاه

علائم مربوط به خطرمجزاء : (Isolated Danger Marks)
این علائم بیانگر خطری پنهان در یک ناحیه محدود می باشند که اطراف آن خطر، آبهای ایمن و قابل ناوبری وجود دارد و فقط باید به مکان این خطر پنهان که ممکن است صخره، کوه یخی، کشتی غرق شده یا حتی ناحیه ای که به طور غیرعادی نسبت به آبهای اطراف کم عمق تر می باشد، توجه نمود.
علائم خطر پنهان از طریق سه ویژگی شناخته می شوند:
- رنگ: قطعات سیاه و قرمز
- علامت بالایی: دو قطعه کروی شکل که به صورت عمودی و جدا از هم قرار گرفته اند.
- چراغ: یک چراغ چشمک زن سفید با ریتم دو فلاش 6 یا 10 ثانیه باشد.

فار و فانوس دریای(Far-Lighthouse) :
در قسمت انتهایی دماغه های سواحل چراغ با ارتفاع کانونی بالا نیاز می باشد که معمولا از یک دکل فلزی با ارتفاع زیاد به عنوان فار دریایی استفاده می شود .
فانوس های دریایی موارد استفاده بسیار زیادی داشته و در مناطق مختلف به کار برده می شود. مثلا در دماغه ها، مدخل ها، مناطق خطرناک و یا نقاطی که لازم است به دریانوردان هشدار داده و آنها را از خطرات احتمالی آگاه کرد می توان نام برد. یکی از ویژگی های بسیار مهم فانوس های دریایی وجود چراغی در بالای آن است که ارتفاع قابل ملاحظه ای داشته و برد نورانی آن بسیار از بویه ها و دیگر علایم دریایی بیشتر و زیادتر است. فانوس های دریایی علاوه بر چراغ، به علایم دیگری نیز از قبیل سیگنال های مخصوص هوای مه آلود و غیره مجهز می باشند. در بعضی از مناطق جهت به کار انداختن علایم آن هنوز هم از نیروی انسانی استفاده می شود ولی در بیشتر کشورهای پیشرفته این سیستم به صورت خودکار انجام می شود. دکل فار بندر چابهار با ارتفاع حدود 36 متر در اسکله شهید بهشتی نصب و فعال می باشد .

بیکن(Beacon):
سازه هایی ثابتی هستند که پایه های فلزی و پلی اتیلن آن در سواحل، موج شکن ها و یا آبهای کم عمق نصب می شود و نوع علامت آن باتوجه به محل استقرار براساس علامت گذاری بویه ها شکل خواهد گرفت. بندر چابهار دارای 2 فروند بیکن سبز در موج شکن اسکله شهید بهشتی،1 فروند بیکن سبز در موج شکن اسکله شهید کلانتری است و همچنین 1 فروند بیکن قرمز در اسکله طرح توسعه شهید بهشتی نصب شده است.
لنترن (Lantern):
لنترن دریایی یکی از تجهیزات کمک ناوبری می باشد که برای اعلام هشدار و افزایش ایمنی و جلوگیری از حوادث دریایی، بر روی بویه و بیکن ها به عنوان علامت شب نصب می شوند که انواع مختلفی دارند از جمله لنترن سرخود و لنترن کابل دار
لنترن سرخود: دستگاهی که منبع تغذیه (سولار و باطری) ، فتوسل به همراه چراغ در یک پکیج قرار دارند.
لنترن کابل دار: دستگاهی که منبع تغذیه (سولارو باطری) و چراغ بصورت جداگانه نصب می شوند.
به منظور ارتباط با کارشناسان
واحد مربوطه می توانید با شماره های زیر تماس حاصل فرمایید.
کارشناس
مسئول واحد – خط ارتباطی مستقیم: 05431283222
کارشناس
علائم کمک ناوبری – خط ارتباطی مستقیم: 05435321036
فکس: 05435321215
ایمیل: Ghdalir@pmo.ir